Vermijdende persoonlijkheidsstoornis

Mensen met een vermijdende of ontwijkende persoonlijkheidsstoornis willen wel omgaan met anderen maar het lukt ze niet. Ze zijn te bang en hebben ideeën in hun hoofd die er voor zorgen dat de angst niet weggaat. Of ze kunnen het niet omdat ze nooit geleerd hebben zich sociaal te gedragen.

Wat is het

De patiënt met een vermijdende persoonlijkheidsstoornis wordt gekenmerkt door geremdheid in sociale contacten en door een overgevoeligheid voor negatieve beoordeling. De patiënt zou zich graag willen manifesteren; de angst daarbij fouten te maken of belachelijk gevonden te worden neemt echter de proporties aan van een sociale fobie.

Symptomen

De kenmerken beginnen in de vroege volwassenheid en komen in verschillende situaties voor. U hebt vier of meer van onderstaande symptomen:

  1. Uit angst voor negatieve respons van mensen vermijd u sociale of beroepsmatige activiteiten
  2. Alleen als u weet dat men u aardig vindt dan praat u met mensen
  3. U gaat moeilijk intieme relaties aan uit angst om beschaamd of belachelijk gemaakt te worden
  4. In de omgang met mensen maakt u zich de hele tijd druk over of zij kritiek op u hebben of u af zullen wijzen
  5. Omdat u uzelf niet geschikt vindt ergens voor, zoekt u geen nieuwe sociale situaties op (bijv. verjaardagen)
  6. U vindt uzelf minder dan een ander
  7. U neemt geen persoonlijke risico’s of nieuwe activiteiten

Ontstaan

Persoonlijkheidsproblemen ontstaan als mensen:

  1. Kwetsbaar zijn, vaak vanaf de geboorte: de persoon heeft verschillende eigenschappen van zijn ouders geërfd die samen een slechte combinatie zijn

    en:
  2. een gebeurtenis of meerdere gebeurtenissen meegemaakt hebben, vaak als personen jong zijn: mensen hebben als kind een veilige en stimulerende omgeving nodig. Dit geeft ze de kans om zich te ontwikkelen tot een sterke en stabiele volwassene.

We weten nu niet precies welke kenmerken die er bij de geboorte al zijn, een mens kwetsbaar maken. En ook niet precies welke gebeurtenissen er voor zorgen dat iemand die kwetsbaar is, hier voor lange tijd problemen door krijgt.
 

Behandeling

Gesprekstherapie en het oefenen met (sociaal) gedrag zijn beide belangrijk voor mensen met een vermijdende persoonlijkheidsstoornis. Vaak hebben mensen last van een sociale angst waarvoor ze in therapie gaan. Als de angst minder wordt, dan worden de vaardigheden vanzelf beter. Dit kan helpen om de therapie vol te houden.

Meestal is het nodig dat mensen met een vermijdende persoonlijkheidsstoornis leren zich beter te uiten. Dat zij hun emoties en hun gedachten leren delen met anderen. Ze wensen meer zelfvertrouwen te krijgen en minder angst en/of schuldgevoel te hebben. Cognitieve therapie is hiervoor bruikbaar. Mensen met een vermijdende persoonlijkheidsstoornis kunnen er veel aan hebben zichzelf te ontdekken, als er psychische conflicten zijn.

Groepsgedragstherapie kan mensen met een vermijdende persoonlijkheidsstoornis verder helpen, maar dan moeten ze wel actief deelnemen om de sociale vaardigheden te oefenen. Juist voor mensen met een vermijdende persoonlijkheidsstoornis kan het moeilijk zijn om mee te doen in een groep.

Mist u iets in onze Kennisbank?  Of heeft u een opmerking over de tekst?  Vertel het ons: ehealth@antesgroep.nl        |        Disclaimer